Từ thiện vì ai? vì mình hay vì người thì đó cũng là điều tốt đẹpFundi.vn

Từ thiện: dù vì mình hay vì người thì đó cũng là điều tốt đẹp

Mới đây, chương trình “60 phút mở” của đài VTV với chủ đề “Làm từ thiện là vì ai” đã dấy lên một cuộc tranh luận gay gắt trong cộng đồng mạng về quan điểm được đưa ra “Từ thiện là vì mình hay vì người?”. Đa số người xem đều cho rằng, chương trình đang cố tình làm xấu đi hình ảnh của việc làm từ thiện, và quy chụp việc từ thiện là để thể hiện chứ không phải vì mục đích giúp đỡ người khác.

 

 

Chúng ta thường sử dụng hai chữ “từ thiện” một cách rộng rãi mà không thật sự hiểu về ý nghĩa của nó.

“Từ” trong “từ thiện” bắt nguồn từ một điển tích về Hàn Tín – một trong “tam kiệt nhà Hán” có công lớn giúp Hán Cao Tổ Lưu Bang đánh bại Hạng Vũ, lập nên nhà Hán kéo dài 400 năm. Trước khi trở thành một quan tướng được trọng vọng, Hàn Tín phải chịu nhiều tủi nhục vì gia cảnh bần cùng. Có một hôm ông gặp một bà lão bên bờ suối, kể cho bà nghe hoàn cảnh khó khăn của mình. Bà lão cũng là một người nghèo khổ, nhưng thấy thương cho con người thông tuệ và có chí lớn, nên bà đã cưu mang Hàn Tín, chăm lo cho ông như một người mẹ. Sử sách không ghi lại danh tính đầy đủ của bà, chỉ biết bà họ Từ. Vì thế từ đó về sau mới có cụm từ “Từ mẫu” (Lương y như từ mẫu). Còn “thiện” nghĩa là tốt lành. Khi ghép chung, “từ thiện” nghĩa là giúp đỡ người khác một cách chân thành, không vụ lợi.

Chương trình đặt ra một câu hỏi rất hay, nhưng nếu họ đặt góc nhìn và khai thác vấn đề một cách bao dung và vị nhân sinh hơn, ắt sẽ nhận được nhiều sự đồng tình của quý khán giả.

“Làm từ thiện là vì mình hay vì người?” – Tôi cho rằng câu hỏi này không quan trọng. Vì dẫu là vì ai thì người được nhận những vật phẩm đó cũng cảm thấy vui mừng, an ủi khi được sự giúp đỡ trong lúc khó khăn. Nói một cách khác, giống như khi một người đang đói cùng cực, chỉ cần nhận được một miếng bánh từ ai đó, thì họ đã thấy biết ơn vô vàn. Chúng ta gieo động lực cho những người bất hạnh vượt qua hoàn cảnh, còn họ có niềm tin hơn vào cuộc sống, thấy ấm áp hơn khi có sự chia sẻ. Đó là ý nghĩa của việc giúp đỡ. Vấn đề không nằm ở miếng bánh đó có ngon không, hay mục đích của người cho bánh là gì.

Qua những câu hỏi và những lần phản vấn, tôi nghĩ rằng chương trình đã vô hình chung tách rời hai khái niệm “vì mình” và “vì người”, nghĩa là nếu đã vì người thì không phải vì mình, và vì mình thì không còn vì người nữa. Cá nhân tôi cho rằng, hai vế đó vừa đối lập vừa đối trọng, vừa riêng biệt vừa dung hòa, không thể phân tách. Mỗi hành động của chúng ta đều xuất phát từ động cơ nội tại. Thế nên, giúp người là vì người, cũng là vì mình. Tôi đồng tình với quan điểm của anh Nguyễn Hoài Anh (thành viên nhóm tình nguyện Xây trường vùng cao): chúng ta giúp người cũng là để thỏa mãn cái tôi của bản thân, đó là cái tôi của lòng yêu thương, sự trắc ẩn, tình nhân loại. Nếu “vì mình” đó để cứu giúp nhân sinh, cớ gì chúng ta phải phân biệt, thành kiến và công kích, từ thiện vì ai?

1

Anh Nguyễn Hoài Anh. (hình ảnh cắt ra từ clip)

Tôi không phủ nhận có không ít cá nhân “vì mình” theo chiều hướng tư lợi. Một cô hoa hậu, ca sĩ, diễn viên nào đó đi làm việc từ thiện, công làm thì không đáng kể là bao nhưng thông tin và hình ảnh lan truyền khắp các mặt báo. Chúng ta dè bỉu, phán xét, phê bình, đả kích, thậm chí phản đối những hành vi đó, nhưng đứng từ góc độ của người được nhận những vật phẩm từ thiện, thì đó không hẳn là một điều không hay. Truyền thông càng phủ rộng, càng nhiều nhà hảo tâm biết đến, và nhiều số phận cảnh đời sẽ được giúp đỡ. Xét cho cùng, làm từ thiện vì ai cũng sẽ dẫn đến những điều tốt đẹp, quan trọng là cách nhìn của chúng ta về vấn đề.

Tôi nghĩ đã đến lúc chúng ta mở rộng trường nghĩa đối với hai chữ “từ thiện”, nếu không từ thiện bằng vật chất thì cũng nên từ thiện bằng thái độ. Người giúp người nên trân trọng đã đành, người nhìn người từ tâm và thiện ý sẽ còn đáng quý hơn.

1_1